Denizli Halk Sağlığı Müdür Vekili
Dr.Mahmut TEKİN
Etkinlik Takvimi
EylülEkim 2014Kasım
PztSalÇarPerCumCmtPaz
293012345
6789101112
13141516171819
20212223242526
272829303112
3456789
Sosyal Medya
Hava Durumu
DENIZLI
Ziyaretçi Sayacı
Toplam Ziyaretçi: 82586
Günlük Ziyaretçi: 29
Aktif Ziyaretçi: 6
Güncellenme Tarihi: 13.12.2013

MOP-UP

 

Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Başkanlığının 11/12/2013 tarih ve 133469 sayılı Olurları ile 10 Aralık 2013 tarihinde yapılan Polio Sertifikasyon Komitesi toplantısında alınan kararlar uyarınca; Suriye ile sınır illerimiz (Şırnak, Şanlıurfa, Mardin, Gaziantep, Kilis ve Hatay) ve kampların bulunduğu diğer 4 ilimiz (Malatya, Osmaniye, Kahramanmaraş ve Adıyaman) ile Suriyelilerin dağıtımının yapıldığı geçiş yolu üzerinde büyük bir merkez olan Adana ili olmak üzere, toplam 11 ilimizde 0-59 ay arası nüfusa kendi vatandaşlarımızda dahil Oral Çocuk Felci Aşısı (OPA) 2. tur uygulamasının 23-29 Aralık 2013 tarihleri arasında yapılması kararlaştırılmıştır.  
 

 

    

MOP-UP SAHA REHBERİ

(Kasım 2013)

Küresel Polio’nun (çocuk felci) Eradikasyonu Girişimi, Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), Hastalık Korunma ve Kontrol Merkezi (CDC) ve Birleşmiş Milletler Uluslararası Çocuk Fonu (UNICEF) gibi kuruluşlarının katkılarıyla polionun eradikasyonu amacıyla 1988 yılında kurulmuştur.  1988 yılında 41. Dünya Sağlık Asamblesi’nde alınan kararla Polio Eradikasyon Programı (PEP) başlatılmıştır. “Eradikasyon” sadece klinik olarak hastalığın ortadan kaldırılması değil, etkenin de yok edilmesidir. Hastalığın vektörünün olmaması, etkin bir aşının olması, kronik taşıyıcısının olmaması ve virusun ortamda fazla yaşayamaması nedeniyle bu hedefe ulaşmak mümkündür.

 

Poliomyelitin eradikasyonuna ulaştıracak program stratejileri ise şöyle belirlenmiştir:

 

  • Rutin aşılama hizmetlerinin geliştirilmesi ve aşılama oranlarının her bölgede %90’nın üzerine çıkarılarak devam ettirilmesi,
  •  
  • Rutin aşılama çalışmalarına ek olarak Ulusal Aşı Günleri düzenlenmesi,
  •  
  • Akut flask paralizi (AFP) ve vahşi poliovirüs sürveyansının sağlanması,
  •  
  • Gerek görülen yerlerde Mopping-up (kapı kapı dolaşarak) aşılamaları düzenlenmesi.

 

Halen dünyada, Afganistan, Pakistan ve Nijerya poliomyelitin endemik olduğu ülkelerdir. Yanısıra bazı ülkelerde virüs dolaşımı devam etmekte ve salgınlar görülmektedir. 1998 yılında, DSÖ Avrupa Bölgesindeki son vahşi polio vakası Ülkemizde görülmüştür. 2002 yılında, DSÖ Avrupa Bölgesi “Polio’dan Arındırılmış Bölge Sertifikası” almıştır. Bununla birlikte ülkemiz importasyon riski altında olduğundan yüksek aşılama hızlarının sürdürülmesi, AFP sürveyans göstergelerinde hedeflere ulaşılması, gerekli durumlarda destek aşılama çalışmalarının yapılması son derece önemlidir.

29 Ekim 2013 tarihinde,  DSÖ tarafından yapılan açıklamada Suriye’de vahşi çocuk felci virusunun varlığı ve buna bağlı vakalar olduğu açıklanmıştır.  Suriye ile uzun sınırımız ve yoğun nüfus hareketleri nedeniyle ülkemiz de importasyon riski altındadır.

 

Mop-up Destek Aşılama Günlerinin amacı nedir?

 

Oral polio aşısını (OPA) aynı zamanda, tüm çocuklara ve kısa bir sürede, geniş coğrafik alanlarda uygulayarak, polio virusu transmisyonu engellenir. Etkili olabilmesi için, destek aşılama çalışması sırasında OPA ile yüksek aşılama hizmetleriyle ulaşılamayan çocukları aşılamak için özel çaba harcanmalıdır.

OPA aşısı mop-up destek aşılamalarında tercih edilen aşıdır. Çünkü gerçek enfeksiyona benzer şekilde hem dolaşan antikorlarda hem de intestinal dirençte artmaya neden olmakta ve sekonder yayılım ile temas eden kişileri de korumaktadır.

 

Mop-up Destek Aşılama Günleri Hangi Bölgelerde Düzenlenecektir?

 

  1. Suriye ile sınır illerimiz olan Şırnak, Şanlıurfa, Mardin, Gaziantep, Kilis, Hatay ve Suriyelilerin dağıtımının yapıldığı geçiş yolu üzerinde büyük bir merkez olan Adana ilimizde 0-59 ay arası tüm çocuklara (yabancı uyruklular dahil) aşı uygulaması yapılacaktır.
  2.  
  3. Suriyelilerin yerleştirildiği kampların bulunduğu Malatya, Osmaniye, Kahramanmaraş ve Adıyaman illerinde kamp içinde bulunan ve kamp dışında bulunan 0-59 ay arası Suriyeli çocuklar aşılanacaktır.
  4.  
  5. Yukarıda belirtilen iller dışında kalan 70 ilde poliomyelit bulaşı açısından riskli bölgeler belirlenecek ve 0-59 ay arası tüm çocuklara (yabancı uyruklular dahil) aşı uygulaması yapılacaktır.

 

Riskli Bölge Nedir?

 

  • 0 yaş grubu DaBT-İPA-Hib 3. doz aşı oranı %95’in altında kalan bölgeler (son beş yıl değerlendirilerek),
  •  
  • Son dönemlerde aşı ile korunulabilir hastalıkların (kızamık, kabakulak, boğmaca vb) ortaya çıktığı bölgeler,  
  •  
  • Kötü altyapı koşullarına sahip yöreler (gecekondular, sanitasyon koşulları kötü olan bölgeler gibi),
  •  
  • Göç alan ve nüfus hareketlerinin yoğun olduğu yöreler (tarım işçisi, göçerler, mülteci, kaçak giriş, sınır ticareti olan alanlar),
  •  
  • Aşılama hizmetlerinden yararlanmak istemeyen topluluklar (aşı reddi vb).

 

Mop-up Destek Aşılama Günleri Ne Zaman Düzenlenecektir?

 

Destek aşılama günleri iki tur halinde düzenlenecektir. 1. tur yukarıda tanımlanan tüm illerimizde, 18-24 Kasım 2013 tarihleri arasında yapılacaktır. 7 ilimizde (Şırnak, Şanlıurfa, Mardin, Gaziantep, Kilis, Hatay ve Adana) 0-59 aylık çocuklara, kapı kapı dolaşılarak daha önceki aşılanma durumlarına bakılmaksızın, ek Oral Polio Aşısı uygulanacaktır. Kamplarda ise çadır çadır dolaşılarak OPA aşısı uygulanacaktır. Yukarda tanımlanan riskli bölgelerde de kapı kapı dolaşılarak aşı uygulaması yapılacaktır. Destek aşılama çalışması sırasında uygulanan OPA dozları ek doz olarak kabul edilecek ve rutin aşılama hizmetleri ile verilen dozların yerini almayacaktır.

 

 

Mop-up Destek Aşılama Günleri En Etkin Şekilde Nasıl Gerçekleştirilir?

 

Destek Aşılama Günleri;

 

  • Polio virus enfeksiyonu açısından yüksek risk altındaki çocuklar her turda ek doz OPA aldıklarında,
  •  
  • Her iki turda da, çok yüksek aşılama oranlarına ulaşıldığında,
  •  
  • Kısa bir süre içerisinde (maksimum 1 haftada) tamamlandığında, 
  •  
  • Polio virus transmisyonunun düşük olduğu mevsimde uygulandığında, en etkin sonuçlara yol açar.

 

Mop-up Destek Aşılama Günlerine Nasıl Hazırlık Yapılır?

 

  1. Bölgedeki yerleşim birimlerinin sayısının belirlenmesi,
  2.  
  3. En son ve güvenilir sayım sonuçlarına göre yerleşim birimlerinin (mümkün olduğunca en küçük birime kadar) nüfusunun belirlenmesi,
  4.  
  5. Bölge haritasının temini ve değerlendirilmesi,
  6.  
  7. Bölgelerindeki soğuk zincir malzemelerinin miktarı, tipi, nerede olduğu ve çalışıp çalışmadığının belirlenmesi (Buzdolabı, aşı nakil kapları vb.),
  8.  
  9. Aşı ihtiyacının hesaplanması,
  10.  
  11. Aşı ve denetim ekip sayısı ile personel ihtiyacının belirlenmesi,
  12.  
  13. Araç ve yakıt ihtiyacının belirlenmesi,
  14.  
  15. Personel eğitimi;  Destek Aşılama Günleri uygulamalarına yönelik eğitim slaytlarının hazırlanması, 
  16. Uygulama stratejilerinin belirlenmesi.

 

Hedef nüfus, tanımlanan bölgelerde 0-59 ay arasındaki çocuklardır.  Aşı uygulamaları aşı istasyonları, gezici ekipler ve aile sağlığı merkezlerinde yapılacaktır. Her aşı istasyonu, gezici ve denetim ekibinin biri aşı uygulayıcı biri kayıt tutucu olmak üzere en az 2 kişiden oluşması gerekir. İstasyonda, gezici ve denetim ekiplerinde çalışanlardan en az birinin eğitilmiş sağlık personeli olması gerekirken, diğerleri sağlık alanında eğitim almakta olan öğrencilerden seçilebilir. Aşı istasyonunda bir günde 200 çocuğun aşılanacağı, gezici ekipler tarafından ise bir günde 100 çocuğu aşılayacağı düşünülerek hedef nüfusa göre ekip sayısı belirlenir. Denetim ekip sayısının belirlenmesi ise 10 gezici ekibe bir denetim ekibi olacak şekilde hesaplanır. Denetim ekibi tur süresince hem aşı uygulayan ekibi denetlemeli hem de hedef nüfusun en az %10’unu denetlemelidir.

 

 Aşı Uygulayıcının Görevi

 

  • Aşının aşı nakil kaplarında ve soğuk zincir kuralları içerisinde saklanmasını sağlamak,
  •  
  • Aşı uygulaması öncesinde kontrendikasyonlarını sorgulamak (bkz. Sayfa6),
  •  
  • Aşıyı uygulamaktır.

 

 

 *Oral Polio Aşısı diğer çocukluk çağı aşıları arasında süre bırakılmadan uygulanır.

 

             Kayıt Tutucunun Görevi

 

  • Anne ve çocuğu karşılamak,
  •  
  • Çocuğun hedef yaş grubu içerisinde olduğunu kontrol etmek,
  •  
  • Çocuklara verilen her doz aşıyı ilgili formlara kaydetmek (Destek aşılama çalışması için hazırlanan formlar kullanılacaktır),
  •  
  • Aileye destek aşılama çalışmasının amacı ve iki tur halinde uygulama yapılacağı hakkında çok kısa bilgi vermek,
  •  
  • Promosyon malzemelerinin (balon, şeker vb) dağıtımı yaptırmaktır.

 

Denetim ekibinin görevi

 

  • Denetim ekibinin yanında aşı, formlar, promosyon materyalleri bulunmalıdır.
  •  
  •  Aşı uygulamaları ve aşı uygulaması yapılmış bölgede hedef nüfusun aşılanma durumunu denetlemek,
  • Sonuçları ilgili formlara işlemek,
  •  
  • Denetim sonuçlarını paylaşmak ve tespit edilen sorunlara yönelik çözümler geliştirmek amacıyla her akşam HSM/TSM sorumluları ile toplantı yapmaktır.

 

Destek Aşılama Günlerinin planlanmasında ve uygulanmasında Valilik, Emniyet Müdürlüğü, Milli Eğitim Müdürlüğü, Müftülük, İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğü, Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlükleri, Belediyeler, Sivil Toplum Kuruluşları, yerel liderlerden yararlanılmalıdır.  

Mop-up bölgelerinde gezici ekipler tarafından kapı kapı dolaşılarak aşılama yapılmalıdır.

Aşı istasyonları, aile sağlığı merkezleri, hastaneler, terminaller, alışveriş merkezleri vb. yerlere kurulmalıdır.

Destek aşılama çalışmalarında toplum katılımını arttırmak için sosyal promosyon aktiviteleri düzenlenmelidir. Bu kapsamda, posterlerin uygun yerlere asılması, el broşürlerinin dağıtılması, toplantılar ve medya yoluyla çalışmanın duyurulması, çocuklara dağıtılmak üzere hazırlanmış olan promosyon ürünlerinin dağıtımı gibi çalışmalar yürütülmelidir. Yerel medyanın dikkatini çekmek amacıyla her ilde açılış yapılmalıdır.

 

Aşı Uygulama Hazırlıkları

 

Halk Sağlığı Müdürlükleri ve Toplum Sağlığı Merkezinde çalışan sorumlular tarafından 18-24 Kasım 2013 tarihlerinden iki gün önce aşı uygulanması için yapılan tüm hazırlıklar kontrol edilmelidir. Her bir aşı istasyonu veya gezici ekibe aşağıda sıralanan lojistik kaynakların sağlandığından emin olunmalıdır.

 

  • Yeterli personel,
  •  
  • 1 askılı aşı nakil kabı ve 2-4 buz aküsü,

 

  • Aşı,

 

  • Formlar,
  •  
  • Broşür ve poster,
  •  
  • Promosyon malzemesi,
  •  
  • Ulaşım aracı.

 

 

Gezici ve Aşı uygulama ekiplerinin hazırlıkları

 

          Aşı istasyonu/gezici ekip elemanları ile diğer görevliler erkenden görev yerlerine gelerek, aşı uygulanacak yerleri ve aşılama için kullanılacak ekipmanı düzenlemelidirler.

         Gezici ekipler ve aşı istasyonu ekipleri askılı aşı nakil kabını (kısa ömürlü) kullanacaklardır.

Her sabah, o gün uygulanması düşünülen aşılar aşağıdaki kurallara uygun olarak hazırlanmış aşı nakil kabına yerleştirilmeli ve sahadan geri dönüşte bir sonraki gün öncelikle kullanılacak şekilde aşı dolabına yerleştirilmelidir.

OPA aşağıdaki şartlara da uymak kaydı ile toplam süre 4 haftayı geçmemek üzere açıldıktan sonra birbirini izleyen 3 aşı seansında kullanılabilir. Üç seansta tüketilemeyen açılmış flakonlar imha edilmelidir. Aşağıdaki şartlar yerine getirilemiyorsa o aşı flakonu artık kullanılmamalıdır.

 

  1. Son kullanma tarihi geçmemiş olmalı,
  2.  
  3. Aşılar bu süre boyunca sürekli uygun soğuk zincir şartlarında saklanmış olmalı,
  4.  
  5. Aşı flakonları suyla temas gibi kontaminasyona maruz kalmamış olmalı,
  6.  
  7. Flakon üzerindeki Aşı Flakonu İzlemcisi göstergesi kullanılabilir durumda olmalıdır.

 

 

         Aşı nakil kabının temiz olmasına dikkat edilmelidir.

 

           Bilindiği üzere OPA dondurulabilir bir aşıdır. Önemli olan Oral Polio Aşısının sıcaklığa olan maruziyeti olup Aşı Flakonu İzlemcisine göre karar verilmelidir (bkz. Sayfa 6).

Sahadan döndükten sonra açılmış olan flakonlar ile açılmamış flakonlar buzdolabına öncelikli kullanılacak şekilde kutusuna yerleştirilmelidir. Ertesi gün ilk olarak açılmış olan flakonlar daha sonra bir önceki gün sahadan dönen açılmamış flakonlar öncelikli olarak kullanılmalıdır.

          Aşı ve denetim ekipleri yakaya takılı olarak personel kimlik kartlarını bulundurmalıdır. Ekiplerin yanında askılı aşı nakil kabı, formlar, promosyon materyali ve aşı kartını da alarak görevlerine başlamalıdır. Her çocuğa, aşılandıktan sonra mutlaka aşı kartı verilmelidir (Ek 1).  

 

Kayıt ve Bildirim

 

Aşılama hizmetinin etkinliğinin değerlendirilebilmesi için aşılamaların kaydı ve bildirimi doğru, tam ve zamanında yapılmalıdır. Aşılama hizmetinin izlenmesi ve değerlendirilmesi yoluyla hizmet sunumu stratejilerinde gerekli değişikliklerin yapılması sağlanabilir.

Destek aşılama çalışması sonuçlarının kayıt ve bildiriminde kullanılacak formlar ve kullanma kılavuzu Ek 3’de sunulmuştur.

 

Denetim

 

            Uygulamanın birinci günü ekipler iş başında denetlenmelidir. İkinci günden itibaren aşılama yapılan bölgeler denetlenmeli, o bölgeye aşı ekibi ulaşmamış ise denetim sonlandırılarak aşı ekibinin bölgeyi tekrar kapı kapı dolaşarak ziyareti sağlanmalıdır.

 

  AŞI FLAKON İZLEMCİSİ

 

 

 

 

 

OPA Kesin kontrendikasyonlar

 

  • HIV enfeksiyonu veya evde HIV ile enfekte kişi olması,
  •  
  • Jeneralize malign hastalık, lenfoma, lösemi, konjenital immün yetmezlik yada HIV enfeksiyonu nedeniyle immün cevabın bozulduğu durumlar.
  •  
  • Kortikosteroidler, alkilleyici ajanlar, antimetabolitler veya radyasyon nedeniyle immün cevabın baskılandığı durumlar.
  •  
  • Ev temaslılarında bilinen immün yetmezlik durumu.

 

 

Önlem alınarak aşı yapılacak durumlar

 

  • Gebelik

 

 

ÇOCUK FELCİ HASTALIĞI NEDİR ?

 

            Çocuk felci hastalığı (poliomiyelit), çocuk felci virusunun neden olduğu bulaşıcı bir enfeksiyon hastalığıdır. Üç farklı tipi olan çocuk felci virusu, ağız yoluyla vücuda girer, boğazda ve bağırsaklarda çoğalarak, vücudun diğer bölgelerine yayılır. Başlangıç belirtileri ateş, baş ağrısı, halsizlik, kusma, boyunda sertlik, kol ve bacaklarda ağrıdır. Yaklaşık her 200 vakadan bir tanesinde, hastalık etkeni olan virus omuriliğe geçerek, orada kasların hareketlerini sağlayan sinir hücrelerini tahrip eder. Bu tahribat kalıcı olup, sinir hücrelerinin yerini yeni hücreler alamadığı için, etkilenen kaslar artık çalışamazlar ve hastalık hayat boyu sürecek felçlere neden olur. Felçli vakaların %5-10’unda solunum kaslarında felç gelişerek ölüme yol açabilir.

 

 

HASTALIĞA EN SIK KİMLER YAKALANIR?

 

            Hastalık en sık 5 yaşından küçük çocuklarda görülür, ancak daha büyük çocuklar da hastalığa yakalanabilir. Vakalar, erişkinlerde seyrek olarak görülmekle birlikte, nadiren ortaya çıkabilir.

 

           

VİRUS NASIL BULAŞIR?

 

            Virus, özellikle hijyen koşullarının kötü olduğu bölgelerde bir çocuktan, diğer çocuğa dışkı ile kirlenmiş besin ve sular ile bulaşır. Hastalık etkeni virusun uzun süreli taşıyıcısı yoktur, hayvanlar da hastalık etkenini taşımazlar.

 

 

HASTALIĞIN TEDAVİSİ VAR MIDIR?

 

            Çocuk felci hastalığının tedavisi yoktur. Çocuk felci virusu ile enfekte çocukların % 95’inden fazlasında belirti görülmez. Belirtili vakalarda üst solunum yolu enfeksiyonu, mide-bağırsak sistemi bozukluğu ve grip benzeri bulgular ortaya çıkar. % 1’inden azında genellikle bacaklarda felç ortaya çıkar. Ancak, felçlerin ortaya çıktığı çocuklarda bu felçler tedavi ile düzelmez ve hayat boyu devam eder.

 

           

HASTALIKTAN KORUNMAK İÇİN ETKİN BİR AŞI VAR MIDIR?

 

            Çocuk felci hastalığına karşı aşı ilk kez 1955 yılında geliştirilmiştir. Çocuk felci hastalığına karşı iki tip aşı vardır. Biri inaktif aşı olup enjeksiyon yolu ile uygulanır. Diğer aşı ise zayıflatılmış virüs aşısı olup ağızdan damla şeklinde uygulanmaktadır. Çocuk felci aşısı çok güvenli ve etkili bir aşıdır. Ülkemizde 1963 yılından bu yana uygulanmaktadır. Çocuk Felci Aşı Günleri’nde uygulama ağızdan çocuk felci aşısı ile yapılacaktır. Bu aşı her üç tip virusa karşı da bağışıklık sağlar.

 

 

 

 

KİMLER ÇOCUK FELCİ HASTALIĞINA KARŞI AŞILANMALIDIR?

 

            Tüm çocuklar, yaşamlarının ilk yılında çocuk felci hastalığına karşı rutin aşılama hizmetleri ile aşılanmalıdırlar.

            Bu aşılar; beşli karma aşısı içinde yer alan çocuk felci aşısı ile 2. ayını doldurduğunda başlayarak ikişer ay ara ile (2., 4. ve 6. aylarda) toplam 3 doz olacak şekilde tamamlanır. Daha sonra hatırlatma dozu denilen aşılar çocuk 1.5 yaşında iken ve ilkokul birinci sınıfta yapılır. İlaveten ağızdan çocuk felci aşısı da 6. ve 18.ayda uygulanmaktadır.

 

 

AŞILANMAMASI GEREKEN ÇOCUKLAR VAR MIDIR?

 

  1. Ateş, ishal, öksürme gibi hafif rahatsızlıklar ve çocuğunuzun hastaneye yatmasını gerektirmeyecek diğer hastalıklar çocuk felci aşısını olmaya engel değildir.
  2. Çocuk felci aşısı yapıldıktan sonra, çocuğun beslenmesinin sınırlanmasına gerek yoktur. Anne sütü rahatlıkla verilebilir. 
  3. Ciddi hastalık veya bağışıklık sisteminin zayıfladığı durumlarda (bağışıklık sistemini baskılayan tedaviler, bağışıklık yetmezliği hastalıkları, kan kanseri, lenf bezi kanserleri, diğer kanserler) sağlık personelinin bilgilendirilmesi gerekmektedir.

 

 

ÇOCUK FELCİ AŞI GÜNLERİ NEDİR?

 

            Çocuk felcinin ortadan kaldırılması hedefine ulaşmak için rutin aşılama hizmetlerini destekleyen aşılama çalışmalarıdır. Bu uygulamada, kapı kapı dolaşılarak 0-59 ay arasındaki tüm çocuklara, daha önceki aşılanma durumlarına bakılmaksızın

-tam aşılı dahi olsalar- en az bir ay ara ile iki kez çocuk felci aşısı verilmektedir. Bu uygulamada yapılan aşılar ek doz olup rutin aşının yerine geçmez. Uygulamanın amacı çocuk felci virusunun ülkemize girişini ve yayılmasını engellemektir.

Bu kapsamda,

•            Suriye ile komşuluğu olan 6 il (Hatay, Gaziantep, Kilis, Şanlıurfa, Mardin, Şırnak)  ile Adana ili olmak üzere 7 ilimizde yaşayan 5 yaş altı tüm çocuklar (T.C. vatandaşı veya yabancı uyruklu) aşılanacaktır.

•            Diğer illerimizde ise kamplarda veya kamp dışında yaşayan Suriyeli 5 yaş altı çocuklar aşılanacaktır. Ayrıca Halk Sağlığı Müdürlükleri tarafından yapılan değerlendirmede riskli görülen bölgelerde 5 yaş altı vatandaşlarımız da aşılanacaktır.

Ayrıca, halen Suriye sınırından giriş çıkışlarda yaşına bakılmaksızın tüm kişilere çocuk felci aşısı uygulanmaktadır.

 

Çocuk Felci Aşı Günleri’nin birinci turu 18-24 Kasım 2013 tarihleri arasında gerçekleştirilecektir. 

           

 

ÇOCUK FELCİ HASTALIĞININ ERADİKASYONU (ORTADAN KALDIRILMASI) HEDEFİ NEDİR?

 

            Eradikasyon, hastalığın bir toplumda, coğrafik bölgede ve nihayetinde dünyada daha sonra yeniden ortaya çıkmayacak biçimde ve kesinlikle ortadan kaldırılması demektir. Bu ise hastalık etkeninin dünya üzerinden yok edilmesi ile mümkün olur. Tüm dünyada 2015 yılında çocuk felci hastalığının ortadan kaldırılması hedeflenmekte ve bu konuda çalışmalar yürütülmektedir.

 

 

ERADİKASYON HEDEFİNE ULAŞILMIŞ BİR HASTALIK VAR MIDIR?

 

            Uzun yıllar devam eden başarılı kitlesel aşılama programları ve hastalık izleme çalışmaları ile 1977 yılında çiçek hastalığı dünyadan kökü kazındığı ilan edilen ilk hastalık olmuştur.

 

           

ÇOCUK FELCİNİ ORTADAN KALDIRMA (POLİO ERADİKASYONU) PROGRAMI NEDİR?

 

            Küresel Polio’nun Eradikasyonu Girişimi, Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), Hastalık Korunma ve Kontrol Merkezi (CDC) ve Birleşmiş Milletler Uluslararası Çocuk Fonu (UNICEF) gibi kuruluşlarının katkılarıyla polionun eradikasyonu amacıyla 1988 yılında kurulmuştur.  1988 yılında 41. Dünya Sağlık Asamblesi’nde alınan kararla Polio Eradikasyon Programı (PEP) başlatılmıştır. Ülkemizde de bu doğrultuda “Polio Eradikasyonu Programı” 1989 yılından beri yürütülmektedir. Bu program dahilinde, rutin ve destek aşılama hizmetleri yürütülmekte, her gevşek tipte felç vakası, çocuk felci olma ihtimaline karşın bildirilmekte ve incelenmektedir.

            Programın temel stratejileri şunlardır:

  1. Rutin aşılama,
  2. Destek aşılama (Çocuk Felci Aşı Günleri gibi)
  3. Tespit edilen tüm şüpheli vakaların inceleme ve izlem altına alınması,

           

           

DÜNYADA ÇOCUK FELCİ HASTALIĞININ DURUMU NEDİR?

 

            Dünyada, çocuk felci vakaları 1988 yılında 350.000 den fazla olduğu tahmin edilirken 2012 yılında bildirilen 223 vakaya kadar azalmış olup vaka sayısında %99’dan fazla azalma sağlanmıştır.  Bu azalma, hastalığın ortadan kaldırılması için gösterilen küresel çaba sonucudur. Bugün sadece dünyanın üç ülkesinde; Afganistan, Pakistan ve Nijerya’da virüs dolaşımı devam etmekte, Kamerun, Somali, Etiyopya ve Kenya’da ülke dışı kaynaklı bulaşma sonrasında salgınlar görülmektedir. Son olarak 29 Ekim 2013 tarihinde,  DSÖ tarafından yapılan açıklamada Suriye’de çocuk felci hastalığının varlığı duyurulmuştur.  Bu durum ülkemize olası hastalık bulaşı riskini ortaya çıkarmaktadır. DSÖ, Suriye ile birlikte komşu ülkelerin ek aşılama kampanyaları yapmasını tavsiye etmektedir. Türkiye, Irak, Ürdün, Lübnan ve Mısır’da Çocuk Felci Aşı Günleri yapılacaktır. Suriye içinde ise aşılama çalışmaları başlatılmıştır.

ÜLKEMİZDE ÇOCUK FELCİ HASTALIĞININ DURUMU NEDİR?

 

            Ülkemizde 1963 yılında başlatılan aşılama çalışmaları ile vaka sayıları giderek azalmış, özellikle 1985 Aşı Kampanyası’nın ardından çocuk felci vaka sayısında büyük bir düşüş gözlenmiştir.

Rutin çocukluk dönemi aşılama çalışmalarında yüksek aşılama hızlarına ulaşılması ve pek çok kereler yapılan geniş çaplı destek aşılama çalışmaları ile en son vakamız Kasım 1998 tarihinde bildirilmiştir. Yaklaşık on beş yıldır ülkemizde yeni vaka görülmemiştir.

Ülkemizin de içinde bulunduğu Dünya Sağlık Örgütü Avrupa Bölgesi 21 Haziran 2002 tarihinde “Çocuk Felcinden Arınmış Bölge” olarak ilan edilmiştir.

 

 

ÇOCUK FELCİNDEN ARINDIRILMIŞ BİR DÜNYA İÇİN ANNE VE BABALARDAN BEKLENTİLER;

 

  • Aileler, rutin hizmetler çerçevesinde önerilen aşı takvimi doğrultusunda ve ayrıca uygulanacak olan Çocuk Felci Aşı Günlerinde çocuklarının aşılarını mutlaka yaptırmalı ve bu konuda sağlık personeline yardımcı olmalıdırlar.

 

 

“Herşeyin başı sağlık sağlığın başı aşı.”

 

“İki damla aşı sonra olmasın gözyaşı.”

 

“Haydi çocuklar aşıya.”

 

“Aşılı Çocuk sağlıklı çocuk”

 

“Aşı olalım top oynayalım”

 

 

 

 

Denetci Formu için tıklayınız.

 

Denetci_Tur_Sonu_Formu için tıklayınız.

 

Form 1A için tıklayınız.

 

Form 1B için tıklayınız.

 

Form 2A için tıklayınız.

 

Form 2B için tıklayınız

 

Form 3A için tıklayınız.

 

Form 3B için tıklayınız.

 

Form 4A için tıklayınız.

 

Form 4B için tıklayınız.

 

FORM KULLANMA KILAVUZU için tıklayınız.

 

Mop-up_Ası Kartı_TC için tıklayınız.

 

Mop-up_Ası Kartı_Suriyeli için tıklayınız.

 

 

 


Ekleyen Birim:T.C. Sağlık Bakanlığı Denizli Halk Sağlığı Müdürlüğü
DENİZLİ İL HALK SAĞLIĞI MÜDÜRLÜĞÜ SARAYLAR MAHALLESİ SELÇUK CADDESİ NO:18 DENİZLİ
TELEFON: (0258)265 07 77 - 265 07 22
FAKS:(0258) 261 82 19